نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
لطفا پاسخ را به عدد انگلیسی وارد کنید:
مرا به خاطر بسپار
با شروع مهرماه و از سرگیری کلاس‌های حضوری دانشگاه‌ها، بازار اجاره پانسیون‌ها و اقامتگاه‌های دانشجویی هم دوباره داغ شده است به‌ویژه در تهران که بخش قابل‌توجهی از دانشجویان غیربومی برای ادامه تحصیل به این شهر می‌آیند و همه آنها امکان استفاده از خوابگاه‌های دانشگاهی را ندارند. در این گزارش، با بررسی آگهی‌های منتشرشده در پلتفرم‌های آنلاین، نگاهی به قیمت اجاره پانسیون‌ها و اقامتگاه‌های دانشجویی در تهران انداخته‌ایم.
همان‌طور که در گزارش قبلی درباره بازار پانسیون‌ها و مسکن دانشجویی اشاره کردیم، مسئله تأمین مسکن مناسب و مقرون‌به‌صرفه برای دانشجویان تنها مختص ایران نیست. افزایش تعداد دانشجویان، محدودیت ظرفیت خوابگاه‌ها و رشد هزینه‌های اجاره در شهرهای بزرگ، در بسیاری از کشورها باعث افزایش تقاضا برای شکل‌های جایگزین مسکن دانشجویی، از جمله اقامتگاه‌های خصوصی و PBSA شده است.
حالا در آستانه روز جهانی مستأجرین (International Tenants’ Day)، نگاهی به قیمت‌های بازار پانسیون‌های تهران در ۹ مهر ۱۴۰۵ انداخته‌ایم. بررسی نمونه‌های جمع‌آوری‌شده نشان می‌دهد میانگین هزینه اقامت روزانه حدود ۴۵۵ هزار تومان است. در قراردادهای ماهانه نیز متوسط قیمت اتاق یک‌نفره حدود ۱۷.۸ میلیون تومان، اتاق دونفره حدود ۱۲ میلیون تومان، اتاق چهارنفره حدود ۹.۲ میلیون تومان و اتاق شش‌نفره حدود ۷.۵ میلیون تومان در ماه بوده است.
البته فاصله قیمتی میان پانسیون‌ها قابل‌توجه است. موقعیت مکانی و دسترسی به دانشگاه، مترو و حمل‌ونقل عمومی، تعداد افراد ساکن در هر اتاق، میزان فضای شخصی، کیفیت ساختمان و امکاناتی مانند اینترنت، آشپزخانه، نظافت، امنیت و فضاهای مشترک همگی در تعیین قیمت نهایی مؤثرند. برای نمونه، در داده‌های بررسی‌شده قیمت اتاق یک‌نفره از حدود ۱۱ میلیون تومان آغاز شده و در برخی اقامتگاه‌ها به ۲۵ میلیون تومان در ماه می‌رسد.
طبیعتاً هرچه تعداد افراد یک اتاق بیشتر شود، هزینه ماهانه هر نفر کاهش پیدا می‌کند. نکته دیگر درباره این بررسی آن است که تعداد آگهی‌های اقامتگاه‌های پسرانه در نمونه جمع‌آوری‌شده به‌مراتب کمتر از اقامتگاه‌های دخترانه بوده است. مبلغ ودیعه نیز الگوی یکسانی ندارد؛ برخی اقامتگاه‌ها ودیعه دریافت نمی‌کنند و در برخی دیگر مبلغ آن می‌تواند معادل یک ماه اجاره یا بیشتر باشد.
در جدول زیر نمونه‌ای از قیمت‌های اعلام‌شده در بازار در تاریخ ۹ مهر ۱۴۰۵ هستند و تصویری تقریبی از هزینه اقامت دانشجویی در شروع سال تحصیلی ارائه می‌دهد.
آخرین آمار رسمی در ایران می‌گوید حدود ۷ میلیون نفر در سکونتگاه‌های غیررسمی زندگی می‌کنند. در طرف دیگر ، براساس آمارهای برنامه اسکان بشر سازمان ملل یا همان هابیتات، در سال ۲۰۲۴ حدود ۲۹.۸ میلیون نفر، معادل ۴۲.۳ درصد جمعیت شهری ایران، در شاخص مربوط به زاغه‌ها و سکونتگاه‌های غیررسمی قرار گرفته‌اند. این تفاوت عجیب در آمار اعلامی ریشه در تعریف ها دارد. زاغه، سکونتگاه غیررسمی و مسکن نامناسب اصطلاحاتی نزدیک به هم‌اند، و معیار های متفاوتی برای سنجش آنها در آمارهای داخلی و بین‌المللی وجوددارد. بنابراین باید مشخص کنیم هر کدام از این آمارها چه کسانی را می‌شمارند و با چه معیارهایی به دست آمده‌اند.
تقریباً یک قرن است که رابطه دولت و بازار اجاره در ایران بین دو نقطه در نوسان است: آزادی قرارداد و مداخله مستقیم دولت.
یکی از خبرهای مهم حوزه شهری و مسکن در روزهای اخیر، آغاز فرآیند ادغام شرکت بازآفرینی شهری ایران در سازمان ملی زمین و مسکن است؛ این خبر با واکنش‌های متفاوتی از سوی کارشناسان شهرسازی، فعالان حوزه مسکن و حتی مدیران سابق همراه شده است. وزارت راه و شهرسازی، چابک‌سازی، کاهش تشکیلات و موازی‌کاری و افزایش هماهنگی را از اهداف این تغییر اعلام کرده و تأکید دارد که قرار نیست مأموریت بازآفرینی شهری متوقف شود. تفاوت بنیادی در مأموریت‌های این دو مجموعه، دو نگاه متفاوت نسبت به این ادغام ایجاد کرده است. در این گزارش سراغ دو نگاه متفاوت به این تصمیم رفتیم.
یک سال قبل، در همین روزها، عبارتی پرتکرار در خبرهای سیاسی و اقتصادی ایران تکرار می‌شد: مکانیسم ماشه. هرچه به پایان مهلت تعیین‌شده نزدیک‌تر می‌شدیم، نگرانی‌ها درباره بازگشت تحریم‌ها و تأثیر آن بر اقتصاد ایران بیشتر می‌شد بازار مسکن تهران یکی از بازارهایی است که طبیعتا از تحولات کلان اقتصادی این دوره جدا نبوده است. قیمت مسکن همواره تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل، از تورم و نرخ ارز گرفته تا هزینه ساخت، انتظارات اقتصادی و شرایط عرضه و تقاضا قرار دارد. از همین رو، بررسی کردیم که بازار مسکن در فاصله یک‌ساله پس از فعال‌شدن مکانیسم ماشه چه مسیری را طی کرده و قیمت‌ها در مناطق مختلف تهران چه تغییراتی داشته‌اند. بررسی‌های ما نشان می‌دهد میانگین قیمت مسکن پیشنهادی فروشندگان در این بازه تنها طی یک سال نزدیک به ۱۳۰ درصد افزایش یافته است.
Δ