نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
لطفا پاسخ را به عدد انگلیسی وارد کنید:
مرا به خاطر بسپار
وقتی صحبت از ساختمان هوشمند میشود، ذهن بسیاری از ما به سمت کنترل نور، دما، پردهها یا سیستم صوتی با تلفن همراه میرود؛ تصویری که اگرچه نادرست نیست، اما تنها بخش کوچکی از ماجرا را روایت میکند. آنچه امروز در صنعت املاک و مستغلات در حال شکلگیری است، بسیار فراتر از چند حسگر و سیستم کنترلی است. ساختمان هوشمند در واقع نقطه آغاز تحولی است که در قلب آن مفهومی به نام دوقلوی دیجیتال قرار دارد؛ فناوریای که میتواند شیوه طراحی، ساخت، مدیریت و حتی ارزشگذاری داراییهای ملکی را متحول کند.این تحول در حالی رخ میدهد که صنعت املاک و مستغلات برای سالها یکی از محافظهکارترین صنایع جهان در پذیرش فناوری محسوب میشد. با این حال، گسترش هوش مصنوعی، اینترنت اشیا و تحلیل کلاندادهها باعث شده این صنعت نیز وارد عصر جدیدی از دیجیتالیسازی شود. براساس برآوردهای بینالمللی، اتوماسیون میتواند طی یک دهه آینده بیش از ۱.۱ تریلیون دلار به تولید ناخالص داخلی جهان اضافه کند و صنعت املاک نیز یکی از بازیگران اصلی این تحول خواهد بود.
سلینا شورت، مدیر ارشد بخش املاک، هتلداری و ساختوساز شرکت ارنست اند یانگ در منطقه اقیانوسیه، در توصیف این روند میگوید: فناوری هدف نهایی نیست؛ بلکه تنها ابزاری برای دستیابی به هدف است. صنعت املاک و مستغلات فرصت منحصربهفردی دارد تا کیفیت زندگی را بهبود بخشد، چالشهای انسانی را حل کند و بهطور فعال آینده شهرهای ما را شکل دهد.
اما ساختمان هوشمند دقیقا چیست؟ بر اساس تعریف ارائهشده در پژوهش مشترک مرکز املاک و مستغلات MIT و شرکت EY، ساختمان هوشمند ساختمانی است که در آن مجموعهای از فناوریها و سیستمهای بههمپیوسته برای بهبود تجربه کاربران، افزایش بهرهوری عملیاتی و ایجاد انعطافپذیری در استفاده از فضا به کار گرفته میشود. سنسورها، سیستمهای مدیریت انرژی، تهویه هوشمند، کنتورهای متصل، آسانسورهای هوشمند و سامانههای امنیتی تنها بخشی از این اکوسیستم هستند.اما ارزش واقعی این ساختمانها زمانی آشکار میشود که دادههای تولیدشده توسط آنها به یک مدل زنده و پویا تبدیل شود؛ مدلی که نهتنها وضعیت فعلی ساختمان را نمایش میدهد، بلکه میتواند رفتار آینده آن را نیز پیشبینی کند. این همان چیزی است که از آن با عنوان دوقلوی دیجیتال یاد میشود.
برای درک بهتر این مفهوم باید به سال ۱۹۷۰ و ماموریت مشهور آپولو ۱۳ ناسا بازگردیم. زمانی که انفجاری در فضاپیما رخ داد، مهندسان ناسا روی زمین نسخهای مشابه از سیستمهای فضاپیما در اختیار داشتند و با شبیهسازی شرایط واقعی توانستند راهحلهای مختلف را آزمایش کنند و جان فضانوردان را نجات دهند. بسیاری از کارشناسان این رویکرد را یکی از نخستین نمونههای عملی چیزی میدانند که امروز دوقلوی دیجیتال نامیده میشود.در سادهترین تعریف، دوقلوی دیجیتال یک نسخه مجازی و زنده از یک دارایی فیزیکی است. در صنعت املاک، این دارایی میتواند یک ساختمان، یک مجتمع بزرگ، یک منطقه شهری یا حتی یک شهر کامل باشد. برخلاف مدلهای سهبعدی سنتی، دوقلوی دیجیتال بهطور مداوم از ساختمان واقعی داده دریافت میکند؛ از مصرف انرژی و وضعیت تجهیزات گرفته تا الگوهای رفتوآمد کاربران و نحوه استفاده از فضاها.
دکتر آندریا چگوت از آزمایشگاه نوآوری املاک و مستغلات MIT معتقد است ساختمانهای هوشمند سوخت موردنیاز دوقلوهای دیجیتال را تأمین میکنند. به بیان دیگر، اگر ساختمان هوشمند بدن باشد، دوقلوی دیجیتال مغز آن است. ساختمان داده تولید میکند و دوقلوی دیجیتال این دادهها را به تحلیل، پیشبینی و تصمیمگیری تبدیل میکند.
اهمیت این فناوری تنها به مدیریت بهتر ساختمان محدود نمیشود. پژوهش MIT روی ساختمانهای اداری شهر نیویورک نشان میدهد ساختمانهای هوشمند، متصل و سبز بهطور متوسط ۸.۲ درصد اجاره بیشتری نسبت به ساختمانهای مشابه دریافت میکنند و ارزش معاملاتی آنها نیز حدود ۲۳.۷ درصد بالاتر است. این نتایج پس از کنترل عواملی مانند موقعیت مکانی، متراژ، سن بنا، کیفیت ساخت و زمان ساخت به دست آمده و نشان میدهد بازار حاضر است برای داراییهای هوشمند و دادهمحور، بهای بیشتری پرداخت کند.
مزایای اقتصادی دوقلوی دیجیتال تنها به افزایش ارزش دارایی محدود نمیشود. مطالعات نشان میدهد استفاده از این فناوری میتواند تا ۳.۵ درصد مستأجران بیشتری جذب کند و بخش بیشتری از فضای آن مورد استفاده قرار گیرد. همچنین دیجیتالیسازی فرآیندهای طراحی، ساخت و بهرهبرداری امکان مدیریت بهتر ۱۰ تا ۲۰ درصد از هزینههای سرمایهای پروژهها را فراهم میکند. از سوی دیگر، استفاده از دوقلوهای دیجیتال میتواند هزینههای ناشی از تغییرات پیشبینینشده پروژه را تا ۴۰ درصد کاهش دهد و زمان اجرای پروژهها را بهطور متوسط ۷ درصد کوتاهتر کند.
یکی دیگر از کاربردهای مهم این فناوری، بهینهسازی استفاده از فضاهاست. بر اساس مطالعه شرکت مشاوره املاک سیبیآرای (CBRE)، بزرگترین شرکت خدمات املاک تجاری جهان، بهطور متوسط تنها ۶۰ درصد صندلیهای اختصاصی کارکنان و حدود ۳۰ درصد اتاقهای جلسات در ساختمانهای اداری مورد استفاده قرار میگیرد. دوقلوی دیجیتال میتواند این ناکارآمدیها را شناسایی کرده و سناریوهای مختلف برای استفاده بهینه از فضا را شبیهسازی کند. با این حال، چشمانداز واقعی دوقلوهای دیجیتال فراتر از یک ساختمان است. بسیاری از شهرهای پیشرو جهان در حال توسعه مدلهای سهبعدی هستند تا در آینده بتوانند دوقلوی دیجیتال کل شهر را ایجاد کنند. در چنین ساختاری، ساختمانهای هوشمند به یکدیگر متصل میشوند و دادههای آنها در یک بستر مشترک قرار میگیرد. نتیجه این فرایند، امکان شبیهسازی سناریوهای مختلف شهری، مدیریت بهتر انرژی، ارزیابی تاثیر خودروهای خودران، مقابله با تغییرات اقلیمی و افزایش تابآوری شهرها در برابر بحرانها خواهد بود.
بیل رو، مدیرعامل بخش دیجیتال شرکت لندلیز، درباره این فناوری میگوید: «دوقلوی دیجیتال یک فناوری تحولآفرین است. از ساخت مسکن کمهزینه گرفته تا بازآفرینی کامل مناطق شهری، این فناوری به ما امکان میدهد محیطهایی جذابتر، کارآمدتر و در نهایت مکانهای بهتری برای زندگی و کار ایجاد کنیم.»
شاید به همین دلیل است که بسیاری از تحلیلگران معتقدند آینده صنعت املاک تنها در ساختمانهای هوشمند خلاصه نمیشود. ساختمانهای هوشمند داده تولید میکنند، اما این دوقلوهای دیجیتال هستند که این دادهها را به دانش، بهرهوری و ارزش اقتصادی تبدیل میکنند. آینده شهرها احتمالاً در فضایی دیجیتال طراحی، آزمایش و بهینهسازی خواهد شد؛ پیش از آنکه در دنیای واقعی ساخته شود.
درحالیکه قیمت هر برگه تسهیلات مسکن در معاملات دی ماه پارسال به ۱۶۰ هزار تومان رسیده بود، در معاملات روزهای اخیر به دامنه ۸۰ هزار تومان کاهش یافته است.
در بسیاری از بحثهای عمومی بازار مسکن، وقتی قیمت خانه یا اجاره بالا میرودیکی از متهمین، دلاری قیمتگذاری کردن است. استدلال میکنند وقتی مالک قیمت ملک یا اجاره را با دلار میسنجد، هر جهش نرخ ارز مستقیما به افزایش قیمت مسکن منجر میشود؛ پس اگر قیمتگذاری دلاری متوقف شود، شاید بتوان از رشد قیمتها جلوگیری کرد. اما این رابطه را نمیتوان به همین سادگی از علت به معلول نسبت داد. در بسیاری از موارد، دلاری شدن بازار مسکن محصول نهایی سالها تورم، سقوط ارزش پول ملی، نااطمینانی اقتصادی و بیاعتمادی به قراردادهای بلندمدت است. یک پژوهش تازه درباره بازار اجاره آرژانتین در سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۳، با بررسی بیش از یک میلیون آگهی ملکی، نشان داده که چرا مالکان در یک اقتصاد تورمی، اجاره را به دلار تعیین میکنند و این انتخاب چه اثری بر رفتار قیمتها دارد؟ این مطالعه با عنوان “روی آوردن به ارز غالب و پویاییهای مکانی” شواهدی از دلاری شدن بازار اجاره در قالب یک مقاله پژوهشی در پایگاهSSRN منتشر شده و دادههایی مانند مبلغ و ارز آگهی، متراژ، نوع و امکانات ملک، مدت حضور در بازار و موقعیت جغرافیایی آن را بررسی کرده است. هدف نویسندگان فقط این نیست که نشان دهند دلار در کدام مناطق یا چه نوع املاکی بیشتر استفاده میشود. آنها میخواهند به دو پرسش اساسی پاسخ دهند: چه عواملی مالکان را به انتخاب دلار بهجای پزو سوق میدهد و این انتخاب چگونه مسیر انتقال شوک ارزی به اجارهبها را تغییر میدهد؟
فردین یزدانی، پژوهشگر اقتصاد شهری و مسکن، در همایش «چشمانداز اقتصاد ایران ۱۴۰۵» با اشاره به تحولات بخش مسکن گفت: اندازه کیک اقتصاد کاهش پیدا کرده و تولید ملک یا ابنیه نیز کم شده است، اما جریانهای تورمی و تورم بالقوه، اثر خود را بر موجودی سرمایه در بخش مستغلات گذاشتهاند.
هر سال با آغاز فصل جابهجایی، وام ودیعه مسکن دوباره به یکی از مهمترین وعدههای حمایتی دولت تبدیل میشود. امسال هم سقف این وام برای مستأجران تهرانی به ۳۶۵ میلیون تومان افزایش یافته و ۳۰۰ هزار میلیارد تومان منابع برای پرداخت آن اختصاص داده شده است. اما سؤال اصلی اینجاست؛ آیا این وام واقعاً از مستأجران حمایت میکند؟
Δ