نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
لطفا پاسخ را به عدد انگلیسی وارد کنید:
مرا به خاطر بسپار
دنیای اقتصاد: دکتر محمود سریعالقلم، استاد دانشگاه شهید بهشتی، در همایش چشمانداز صنعت ساختمان با کالبدشکافی جایگاه ایران در نظم نوین جهانی، هشدار داد که اقتصاد ایران علیرغم دارا بودن رتبه هفتم جهان در منابع طبیعی، به دلیل انزوای بینالمللی و فقدان شرکای راهبردی با افت شدید رتبه در سطح آسیا مواجه شده است.
سریعالقلم در ارائهای با موضوع چالشهای ایران در نظم جدید بینالملل، به تغییر مفهوم قدرت در جهان معاصر اشاره کرد و گفت: «دوران قدرت مبتنی بر وسعت سرزمین یا توان نظامی محض سپری شده است؛ امروز قدرت در سه حوزه تسلط بر تولید انرژی، دسترسی به معادن برای تولید تراشهها و پیشتازی در فناوریهای پیشرفته معنا پیدا میکند.»
وی افزود که سیاستگذاریهای جدید در آمریکا، از جمله دوران ترامپ، دقیقاً برای افزایش سهم در این حوزهها و پایان بخشیدن به چندجانبهگرایی طراحی شده است.
این استاد دانشگاه با مقایسه شاخصهای توسعه میان ایران و کشورهای منطقه، به آمارهای تکاندهندهای اشاره کرد و
گفت: اقتصاد ایران که ۶۰ سال پیش رتبه ششم آسیا را در اختیار داشت، در سال ۲۰۲۵ به رتبه ۱۸ تنزل یافته است. این در حالی است که کشوری مانند امارات در شاخص رقابتپذیری رتبه ۵ جهان را کسب کرده و ایران در جایگاه ۹۹ ایستاده است. وی تاکید کرد که ایران با ۲۷ تریلیون دلار منابع طبیعی، پتانسیل عظیمی دارد که به دلیل چالشهای سیاسی بلااستفاده مانده است.
سریعالقلم «فقدان روابط نرمال با قدرتهای جهانی» را اولین چالش کلیدی کشور برشمرد و تاکید کرد: بسیاری از فشارهای بینالمللی و تحریمها ریشه در همین مسئله دارد.
وی دومین چالش بزرگ را تنهایی ایران در عرصه بینالمللی دانست و گفت: «ایران همواره کشوری تنها بوده و شریک قابلاعتماد جهانی ندارد؛ در حالی که میتواند از طریق گره زدن منافع اقتصادی با دیگر کشورها، به روابط پایدار با جهان دست یابد.»
وی در ادامه به وضعیت بحرانی صنعت ساختمان اشاره کرد و افزود: ۹۰ درصد سرمایهگذاری در این صنعت توسط بخش خصوصی انجام میشود، اما در سالهای اخیر شاهد کاهش ۶۰ درصدی سرمایهگذاری در این حوزه بودهایم. پتانسیل ارزش افزوده صنعت ساختمان تا ۹ درصد برآورد میشود، اما تحت تأثیر تحریمها و تعطیلی سرمایهگذاری مستقیم خارجی، این نرخ اکنون منفی شده است.
این تحلیلگر ارشد مسائل بینالملل در پایان، «تعطیلی سرمایهگذاری مستقیم خارجی» را چهارمین چالش بزرگ اقتصاد ایران خواند و بر لزوم تقویت تفکر تحلیلی و همهجانبه برای خروج از این وضعیت تاکید کرد تا ایران بتواند جایگاه واقعی خود را در اقتصاد جهانی بازپس گیرد.
سه سال از دولت ترامپ مانده و اگر جی دی ونس یا روبیو در ۲۰۲۷ پیروز شود و دولت جمهوریخواهان ادامه یابد که البته منوط به شرایط اقتصادی امریکا خواهد بود؛ دو پیامد برای ایران دارد. یک اینکه ایران برای خمیشه نقش ژئوپولتیک خود در خاورمیانه از دست خواهد و دوم اینکه منابع رشد و توسعه را نخواهد داشت.
با افزایش سقف تسهیلات خرید مسکن زوجین در تهران از یک میلیارد به دو میلیارد تومان، انتظار میرفت تقاضا برای اوراق «تسه» افزایش پیدا کند و قیمت این اوراق نیز تحت تأثیر قرار بگیرد. اما رفتار بازار نشان میدهد این اتفاق، دستکم تاکنون، چندان پررنگ نبوده است.
تداوم رکود معاملاتی در بازار مسکن، ریشه در تشدید نااطمینانیها و رشد هزینههای ساخت دارد. در سالهای اخیر، سرعت رشد هزینهها از ظرفیت درآمدی مردم پیشی گرفته و فضای بین قیمتها و توانمندی متقاضیان را چنان فاصله انداخته که حتی ورود قیمتهای بالاتر نیز نتوانسته است تقاضایی را از رکود خارج کند.
در این گزارش، فایلهای اجاره واحدهای تجاری در پاساژها و مجتمعهای خرید مناطق مختلف تهران را رصد کردیم. هزینه حضور در بازارهای تجاری پایتخت بسته به عواملی مانند موقعیت جغرافیایی، سطح درآمد منطقه، میزان تردد مشتری، برندهای فعال در پاساژ، کیفیت خدمات مجتمع و جایگاه واحد در با یکدیگر فاصله زیادی دارند و این تفاوت قیمت باعث میشود از منظر توجیه اقتصادی، انتظارات فروش یک واحد تجاری در پاساژهای مختلف نیز متفاوت باشد. علاوه بر هزینه اجاره، سایر هزینههای جاری مانند شارژ مجتمع، هزینه انرژی، نیروی انسانی و … نیز تحت تاثیر موقعیت مکانی و سطح خدمات پاساژ قرار دارند. برای نمونه، بررسی فایلهای موجود نشان میدهد یک واحد تجاری حدود ۱۳ متری در کوروش مال با شرایط رهن ۴۰۰ میلیون تومان و اجاره ماهانه حدود ۱۰۰ میلیون تومان عرضه شده است؛ در حالی که در هروی سنتر یک واحد با متراژ مشابه با رهن ۴۰۰ میلیون تومان و اجاره ماهانه ۵0 میلیون تومان فایل شده است.
یکی از پرسشهایی که در ادبیات اقتصاد مسکن مطرح میشود این است که چه ارتباطی بین اشتغال و مالکیت مسکن وجود دارد؟ آیا افزایش تعداد افراد شاغل در یک خانوار، به افزایش احتمال مالکیت مسکن منجر میشود؟ برای پاسخ به این پرسش، اطلاعات طرح هزینه و درآمد خانوار شهری سال ۱۴۰۳ مرکز آمار ایران را بررسی کردیم؛ انتظار میرود خانوارهایی که درآمد فعال بیشتری دارند، شانس بالاتری برای خرید مسکن داشته باشند؛ اما نتایج نشان میدهد مالکیت مسکن تنها بازتاب درآمد فعلی خانوار نیست. عواملی مانند سابقه درآمدی، امکان پسانداز، سن خانوار و فرصت انباشت دارایی در طول زمان نیز نقش مهمی در شکلگیری مالکیت دارند. بالاترین سهم مالکیت نه در میان شاغلان، بلکه در میان خانوارهای دارای درآمد بدون کار مشاهده میشود؛ ۸۶.۶ درصد خانوارهای این گروه مالک مسکن هستند. بررسی سن خانوارها نیز این الگو را تأیید میکند؛ سهم مالکیت از ۲۵.۱۶ درصد در میان خانوارهای جوان زیر ۳۰ سال، به ۸۸.۷۲ درصد در خانوارهای دارای سرپرست ۶۰ سال و بیشتر افزایش مییابد؛ مالکیت مسکن بیشتر نتیجه انباشت دارایی در طول زمان است تا ً درآمد و اشتغال فعلی خانوار.
Δ