حضرت رقیه(س)؛ الگوی وفاداری، استقامت و عزت‌نفس دختران

خبرگزاری مهر، گروه استان ها- عاطفه وفاییان: حضرت رقیه(س) فقط یک کودک خردسال در خرابه شام نبود؛ ایشان نماد صبر، بزرگ‌منشی و اقتدار دختران در برابر ظلم دستگاه خلافت بود، این بانوی کوچک با تاسی از حضرت زینب(س) و امام حسین(ع)، با صبر مثال‌زدنی خود در برابر اسارت و فراق پدر، رسالت عاشورا را کامل کرد، اشک‌ها و ناله‌های حضرت رقیه(س) در خرابه شام، فقط از دلتنگی نبود؛ روایت مظلومیت اهل‌بیت(ع) و رسواکننده‌ی چهره‌ پلید یزیدیان بود.

ایشان به ما آموخت که پیوند عاطفه و ایمان، صبر در عینِ دلتنگی، و ایستادگی در برابر ظلم، راه ماندگاری حق است. به نام حضرت رقیه(س) قلم در دست می‌گیرم؛ به یادِ کودکی که با «أین أبی؟» تاریخ را بیدار کرد و تا همیشه، الگوی وفاداری و بصیرت ماند.

حضرت رقیه سلام‌الله‌علیها، کودکی که تاریخ را بیدار کرد

طاهره سیرجانی، مدرس حوزه علمیه خراسان در گفتگو با خبرنگار مهر ضمن اشاره به جایگاه حضرت رقیه سلام‌الله‌علیها در فرهنگ عاشورا اظهار کرد: این بانوی خردسال، با وجود سن کم، حامل پیام الهی و نماد رنج و مظلومیت کودکان اهل بیت علیهم‌السلام بود.

مدرس حوزه علمیه خراسان افزود: در آثار متأخر شیعه از جمله کامل بهایی، نفس‌المهموم و بحارالانوار گزارش‌هایی از دختر خردسال امام حسین علیه‌السلام آمده است که در شام، پس از تحمل رنج اسارت و فراق پدر، به لقاء الهی شتافت. آنچه قطعی است این است که کودکان اهل بیت علیهم‌السلام نیز در مسیر دفاع از حق، سخت‌ترین مصائب را تحمل کردند.

وی با اشاره به پیوند آموزه‌های قرآنی با این نگاه گفت: قرآن کریم نشان می‌دهد که سن، مانع نقش‌آفرینی در مسیر الهی نیست؛ چنان‌که درباره حضرت یحیی علیه‌السلام و حضرت عیسی علیه‌السلام نیز نمونه‌هایی از حکمت و سخن گفتن در کودکی بیان شده است.

سیرجانی ادامه داد: امروز نیز یاد حضرت رقیه سلام‌الله‌علیها در ذهن مؤمنان زنده می‌شود، هرگاه کودکی در راه دفاع از ایمان، میهن، کرامت انسانی و ارزش‌های الهی جان خود را از دست می‌دهد. از این منظر، یاد دانش‌آموزان شهید میناب، تنها یادآوری یک حادثه تلخ نیست، بلکه نشان می‌دهد دشمنان حقیقت در طول تاریخ میان کودک و بزرگسال تفاوتی قائل نبوده‌اند.

مدرس حوزه علمیه خراسان تأکید کرد: جامعه امروز بیش از هر زمان دیگر به الگوهایی مانند حضرت رقیه سلام‌الله‌علیها نیاز دارد؛ الگویی که به خانواده‌ها می‌آموزد پیوند با خدا، محبت به اهل بیت علیهم‌السلام، وفاداری به حقیقت و استقامت در سختی، انسان را سربلند می‌کند.

وی افزود: حضرت رقیه سلام‌الله‌علیها صرفاً یک شخصیت تاریخی نیست، بلکه یک مکتب تربیتی است؛ مکتبی که به ما می‌آموزد حق‌طلبی و وفاداری سن و سال نمی‌شناسد و گاه یک اشک اگر برای خدا و در راه حقیقت باشد، از هزاران شمشیر اثرگذارتر است.

حضرت رقیه(س) یکی از عوامل شکست عملیات رسانه‌ای بنی‌امیه

فاطمه رستگارمقدم، استاد حوزه علمیه خراسان در گفتگو با خبرنگار مهر درباره جایگاه حضرت رقیه(س) در تاریخ عاشورا اظهار کرد: در بررسی حوادث کربلا باید از دو رویکرد افراطی پرهیز کرد؛ نه هر آنچه مشهور است بدون تحقیق پذیرفته شود و نه هر گزارشی که در منابع اولیه نیامده، بی‌درنگ انکار شود.

استاد حوزه علمیه خراسان با اشاره به بحث تاریخی درباره حضرت رقیه(س) افزود: هرچند منابع اولیه در این زمینه محدود هستند، اما مجموعه‌ای از شواهد تاریخی، گزارش‌های متأخر معتبر، استمرار سنت زیارت و پذیرش این شخصیت در میان علمای بزرگ شیعه، این موضوع را قابل توجه و اعتنا می‌کند.

وی تأکید کرد: بحث حضرت رقیه(س) صرفاً اثبات یا نفی یک شخصیت تاریخی نیست، بلکه بخشی از فهم پیام عاشوراست.

رستگارمقدم بیان کرد: بسیاری از مردم عاشورا را فقط در ظهر دهم محرم خلاصه می‌کنند، در حالی که رسالت عاشورا با اسارت ادامه پیدا کرد و اگر کربلا میدان جهاد بود، شام میدان روایت جهاد بود.

استاد حوزه علمیه خراسان با اشاره به نقش حضرت رقیه(س) در این روایت گفت: یزید می‌خواست چنین القا کند که امام حسین(ع) بر حکومت اسلامی شورش کرده است، اما وقتی افکار عمومی با اسیرانی روبه‌رو شد که در میان آنان کودکی خردسال حضور داشت، این روایت فرو ریخت.

وی در ادامه حضرت رقیه(س) را یکی از عوامل شکست عملیات رسانه‌ای بنی‌امیه دانست و افزود: ماندگاری یک روایت فقط به سند تاریخی وابسته نیست، بلکه ظرفیت فرهنگی آن نیز در این ماندگاری نقش دارد.

رستگارمقدم با بیان اینکه اگر حضرت رقیه(س) تنها یک شخصیت تاریخی دیده شود، سهم ما از ایشان اشک خواهد بود، تصریح کرد: اما اگر ایشان را پیام‌آور عاشورا بدانیم، سهم ما مسئولیت است. تاریخ عاشورا باید انسان را به بصیرت و مسئولیت برساند، نه صرفاً احساس.

استاد حوزه علمیه خراسان همچنین با تأکید بر اینکه حضرت رقیه(س) پیش از آنکه پیام‌آور مصیبت باشند، پیام‌آور امامت هستند، گفت: تمام روایت زندگی کوتاه ایشان حول یک جمله می‌چرخد: «أین أبی؟» و این پرسش در سطحی عمیق‌تر یادآور حقیقتی است که جامعه‌ای که امام خود را از دست بدهد، امنیت، آرامش و جهت خود را نیز از دست می‌دهد.

وی خاطرنشان کرد: همان‌طور که نباید از احساسات مردم سوءاستفاده کرد و مطالب بی‌سند را به اهل‌بیت(ع) نسبت داد، نباید با سخت‌گیری افراطی هر گزارش متأخر را نیز بی‌دلیل کنار گذاشت.

حضرت رقیه (س)؛ الگوی اقتدار و بصیرت در مسیر حق

نجمه اسفندیاری، معاون آموزش و پژوهش کانون جامعه الزهرا(س) خراسان رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر ضمن تبیین نقش حضرت رقیه (س) در واقعه عاشورا، ایشان را نمادِ صبر، بزرگ‌منشی و اقتدار دختران در برابر ظلم دستگاه خلافت خواند و اظهار کرد: این بانوی خردسال با تاسی از حضرت زینب(س) و امام حسین(ع)، کاخ یزیدیان را به لرزه درآورد و رسالت عاشورا را تکمیل کرد.

معاون آموزش و پژوهش کانون جامعه الزهرا(س) خراسان رضوی با اشاره به رویدادهای پس از شهادت سیدالشهدا (ع) در خرابه شام افزود: حضرت رقیه (س) با وجود سن کم، با صبرِ مثال‌زدنی خود در برابر مصائب اسارت و دوری از پدر، روایتگری حضرت زینب(س) و امام سجاد(ع) را تأثیرگذارتر کرد. ایشان با طلب دیدار پدر، ماهیت پلید یزیدیان را نزد افکار عمومی رسوا ساخت و به الگویی ماندگار برای دختران در حفظ هویت دینی و وفاداری به امام زمان خویش بدل شد.

وی همچنین درس‌های سیره این حضرت برای دختران امروز را در سه محور تبیین کرد و افزود: پیوند میان عاطفه و ایمان، صبر در عین دلتنگی و ایستادگی در برابر ظلم، آموزه‌هایی است که دختران با الگوگیری از ایشان می‌توانند در برابر هجمه‌های فرهنگی دشمن حفظ کنند.

اسفندیاری با تأکید بر جایگاه ارزشمند دختران در اندیشه دینی تصریح کرد: قیام کربلا نشان داد که یک دختر می‌تواند محور تحول در افکار عمومی باشد؛ این حقیقت، عزت‌نفس بالایی به دختران می‌بخشد تا بدانند نقش آن‌ها در جامعه فراتر از سن و ظاهر، در ابعاد متعالی انسانی است و امروز دختران ایرانی با تکیه بر همین الگو، تن به ذلت نمی‌دهند.