ایروانی: آمریکا و اسرائیل باید پاسخگو باشند

سفیر جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل با انتقاد از ناکارآمدی شورای امنیت گفت: ایالات متحده و رژیم اسرائیل مسوولیت کامل عواقب اقدامات غیرقانونی را بر عهده دارند و باید کاملا پاسخگو باشند.

به گزارش خبرگزاری مهر، امیر سعید ایروانی، سفیر جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل عصر جمعه به وقت محلی در جمع خبرنگاران در واکنش به نشست امروز شورای امنیت درباره قطعنامه خاتمه یافته ۲۲۳۱ درباره ایران افزود: ما از موضع اصولی روسیه و چین در نشست امروز شورای امنیت، در مخالفت با برگزاری این نشست که فاقد مبنای حقوقی بود و در رد ادعاهای مطرح‌شده از سوی فرانسه، انگلیس و ایالات متحده آمریکا درباره تداوم اعتبار و اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵) شورای امنیت، قدردانی می‌کنیم.

ایروانی همچنین از پاکستان و سومالی برای رای ممتنع و عدم حمایت از برگزاری این نشست تشکر کرد و گفت: قطعنامه ۲۲۳۱ در تاریخ ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ منقضی شد. از آن تاریخ، این قطعنامه دیگر هیچ‌گونه اعتبار حقوقی یا اثر اجرایی نداشته است.

وی تصریح کرد: تمامی اقدامات، اختیارات، الزامات گزارش‌دهی و سازوکارهایی که بر اساس آن قطعنامه ایجاد شده بودند، پایان یافته و دیگر از آثار حقوقی برخوردار نیستند.

ایروانی در ادامه سخنانش در جمع خبرنگاران افزود: بنابراین، هیچ مبنای حقوقی برای ارائه گزارش از سوی دبیرکل، ارائه توضیحات از سوی دبیرخانه به شورا، یا بررسی این موضوع توسط شورای امنیت تحت عنوان «عدم اشاعه» وجود ندارد.

سفیر جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل گفت: گزارش دبیرکل و توضیحات ارائه‌شده امروز از سوی خانم رزماری دی‌کارلو، معاون دبیرکل سازمان ناقض ماموریت دبیرخانه سازمان ملل بود.

ایروانی تاکید کرد: هرگونه تلاش برای ادامه اجرای قطعنامه ۲۲۳۱، خواه با ادعای استناد به یادداشت شماره ۵۰۷، رویه تثبیت‌شده یا هر توجیه آیین‌کاری دیگری، از حیث حقوقی باطل و بی‌اعتبار است. چنین اقدامی سوءاستفاده‌ای آشکار از رویه‌ها و اختیارات شورای امنیت به شمار می‌رود.

نماینده دائم ایران در سازمان ملل تاکید کرد: موضع ایران درخصوص سازوکار موسوم به «بازگشت خودکار تحریم‌ها» نیز همواره روشن و ثابت بوده است. این موضع به‌طور رسمی به دبیرکل و رئیس شورای امنیت اعلام شده و مورد حمایت چین و روسیه نیز قرار گرفته است.

وی افزود: سه کشور اروپایی، یعنی فرانسه، آلمان و انگلیس، هیچ‌گونه سمت یا صلاحیت حقوقی برای توسل به سازوکار موسوم به «بازگشت خودکار تحریم‌ها» نداشتند. ایروانی تاکید کرد: آن‌ها سال‌ها از اجرای تعهدات خود ذیل برجام و قطعنامه ۲۲۳۱ خودداری کردند و سپس از حملات نظامی غیرقانونی علیه ایران، از جمله حملات به تاسیسات هسته‌ای صلح‌آمیز ایران که تحت پادمان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار دارند، حمایت کردند.

سفیر ایران در سازمان ملل گفت: طرفی که تعهدات خود را به‌طور اساسی نقض کرده است، نمی‌تواند به حقوق ناشی از همان سند حقوقی استناد کند. بر این اساس، سه کشور اروپایی هیچ مبنای حقوقی یا آیین‌کاری برای طرح هرگونه ادعا علیه ایران ذیل قطعنامه ۲۲۳۱ ندارند. نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل گفت: در سپتامبر ۲۰۲۵، هیچ اجماعی در شورای امنیت وجود نداشت و شورا ازاین‌رو قادر به اتخاذ هیچ تصمیمی نبود.

ایروانی تاکید کرد: ناتوانی شورا در اقدام، به ادعاهای سه کشور اروپایی اعتبار نمی‌بخشدو بر اساس حقوق بین‌الملل، یک فرایند غیرقانونی نمی‌تواند منشا ایجاد حقوق یا تعهدات حقوقی باشد. سفیر ایران در سازمان ملل متحد ادامه داد: ایران قاطعانه اتهامات سیاسی مطرح‌شده امروز از سوی فرانسه، انگلستان و ایالات متحده درباره برنامه هسته‌ای صلح‌آمیز خود را رد می‌کند. ادعاهای آن‌ها تلاشی عامدانه برای تحریف قطعنامه ۲۲۳۱، وارونه جلوه دادن واقعیت‌ها و سوءاستفاده از شورای امنیت در راستای مقاصد محدود سیاسی است.

ایروانی در ادامه سخنانش در جمع خبرنگاران با بیان اینکه ریشه اصلی وضعیت کنونی به‌خوبی شناخته شده است، گفت: این وضعیت ناشی از خروج غیرقانونی ایالات متحده از برجام در سال ۲۰۱۸، تداوم قصور سه کشور اروپایی در اجرای تعهداتشان و حملات نظامی غیرقانونی ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، از جمله حملات به تاسیسات هسته‌ای تحت پادمان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در ژوئن ۲۰۲۵ و بار دیگر در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ است.

وی گفت: این حملات ناقض ماده ۲ بند ۴ منشور ملل متحد و اصل اساسی منع توسل به زور بوده و نظام جهانی عدم اشاعه را به‌شدت تضعیف کرده‌اند. ایروانی تاکید کرد: رئیس‌جمهور ایالات متحده بصورت علنی به مسوولیت خود در قبال این اقدامات تجاوزکارانه اذعان کرد و حتی به آن افتخار کرد و مباهات ورزید. سه کشور اروپایی نیز آشکارا از این اقدامات حمایت کردند و ازاین‌رو، هنگام طرح اتهام علیه ایران، فاقد هرگونه اعتبار و وجاهت هستند.

نماینده ایران در سازمان ملل تاکید کرد: ایران از سال ۱۹۷۰ تاکنون، دولتی مسوول و عضو معاهده عدم اشاعه سلاح‌های هسته‌ای بوده است. ایران همواره سلاح‌های کشتار جمعی را مردود دانسته است. برنامه هسته‌ای ایران هرگز به‌سوی مقاصد نظامی منحرف نشده و در چارچوب گسترده‌ترین نظام راستی‌آزمایی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، منحصرا صلح‌آمیز باقی مانده است.

ایروانی اضافه کرد: با این‌حال، برخی اعضای شورا، بویژه فرانسه، به‌جای محکوم کردن ایالات متحده و رژیم اسرائیل و پاسخگو ساختن آن‌ها به‌ دلیل حملات غیرقانونی به تاسیسات هسته‌ای ایران که تحت پادمان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار دارند، تلاش کرده اند، مسوولیت را متوجه قربانی سازند.

سفیر ایران در سازمان ملل گفت: همچنین اتهامات بی‌اساس مطرح‌شده امروز از سوی نمایندگان فرانسه، انگلستان و بحرین درباره وضعیت منطقه را رد می‌کنم. آنان به‌جای محکوم کردن تجاوز غیرقانونی علیه ایران، سکوت اختیار کردند. به‌جای دفاع از منشور ملل متحد، مسئولیت را متوجه قربانی ساختند. معیارهای دوگانه آنان، هرگونه صلاحیت اخلاقی یا حقوقی برای موعظه دیگران را از ایشان سلب کرده است.

وی افزود: قصور شورای امنیت در ایفای مسوولیت‌های خود، مصونیت از مجازات را تقویت کرده و زمینه ارتکاب نقض‌های بیشتر حقوق بین‌الملل را فراهم آورده است. ایروانی ادامه داد: ایالات متحده و رژیم اسرائیل مسوولیت کامل تمامی پیامدهای این اقدامات غیرقانونی را بر عهده دارند و باید به‌طور کامل پاسخگو شناخته شوند.

ایروانی تاکید کرد: ایالات متحده بار دیگر با آغاز و تداوم حملات نظامی گسترده علیه حاکمیت و تمامیت ارضی ایران از جمله حملات روزهای ۷ و ۸ژوئیه به تاسیسات واقع در شهرهای جنوبی ایران و چند جزیره ایرانی در خلیج فارس، تعهدات خود را نقض کرده است.

سفیر ایران در سازمان ملل گفت: این حملات مجدد، نقض آشکار دیگری از ماده ۲ بند ۴منشور و نقض اساسی بند ۱ یادداشت تفاهم اسلام‌آباد محسوب می‌شوند؛ یادداشت تفاهمی که به موجب آن، ایالات متحده صراحتا متعهد شد تمامی اقدامات نظامی علیه ایران را متوقف کرده و از تهدید یا توسل به زور خودداری کند.

نماینده ایران در سازمان ملل افزود: ایالات متحده مسوولیت کامل بین‌المللی تمامی پیامدهای حقوقی و سیاسی ناشی از اقدامات غیرقانونی خود را بر عهده دارد. بر اساس یادداشت تفاهم اسلام‌آباد، مسوولیت کشتیرانی در تنگه هرمز از جمله بازگشایی آن و انجام تمامی عملیات ضروری مین‌روبی، منحصرا بر عهده ایران است.

سفیر جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل اضافه کرد: هرگونه تلاش بازیگران خارجی برای مداخله یا ایجاد ترتیبات موازی، ناقض یادداشت تفاهم خواهد بود، اجرای آن را تضعیف خواهد کرد، بازگشت کشتیرانی تجاری به وضعیت عادی را به تاخیر خواهد انداخت، ایمنی دریانوردی را به مخاطره خواهد افکند و تنش‌های منطقه‌ای را افزایش خواهد داد.

وی افزود: با توجه به نقض‌های مستمر و جاری تعهدات بین‌المللی از سوی ایالات متحده، ایران مسوولیت‌های دبیرکل و شورای امنیت را به موجب منشور ملل متحد در زمینه حفظ صلح و امنیت بین‌المللی یادآور می‌شود. این مسوولیت‌ها به‌ویژه در موارد تجاوز، نقض صلح و تهدید علیه صلح و امنیت بین‌المللی از اهمیت مضاعفب برخوردار هستند.

ایروانی اضافه کرد: آن‌ها باید تدابیری موثر و قاطع برای توقف اقدامات تجاوزکارانه و غیرقانونی ایالات متحده اتخاذ کنند. آنان باید از هرگونه تشدید بیشتر تنش جلوگیری کنند. همچنین باید تضمین کنند که ایالات متحده به‌طور کامل به تعهدات خود عمل کرده و به‌سبب تجاوز، نقض‌های جدی حقوق بین‌الملل و جنایات ناشی از این اقدامات، پاسخگو شناخته شود.

سفیر ایران در سازمان ملل تاکید کرد: ایران همچنان به اجرای کامل و با حسن نیت یادداشت تفاهم متعهد است، مشروط بر آنکه ایالات متحده نیز تعهدات خود را به‌طور کامل و صادقانه اجرا کند.

وی تصریح کرد: با این‌حال، چنانچه ایالات متحده به نقض تعهدات خود ذیل یادداشت تفاهم ادامه دهد، ایران دیگر خود را ملزم به اجرای تعهداتش ذیل آن نخواهد دانست.