شمایل‌های پرده‌های عاشورا بازتاب چیست؟

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی فرهنگسرای ارسباران، نشست تخصصی روابط بین پرده‎های نقاشی پرده و قصص تعزیه، روز سه‌شنبه ۷ مرداد با حضور جمعی از علاقه‌مندان به هنرهای نمایشی آیینی سنتی ایران و نقاشان شمایل قهوه‌خانه‌ای در فرهنگسرای ارسباران برگزار شد.

محمد مصطفی فتحی به عنوان سخنران این نشست در ابتدای به نحوه پیدایش هنر نقالی در ایران و قصص رایج و محبوب میان نقالان دوره صفویه پرداخت و گفت: در عهد صفویه با رسمیت یافتن مکتب تشیع قصص، نقالی‌ها رفته رفته از داستان‌هایی نظیر ابومسلم خراسانی و اسطوره‌ای به سبک و سوی روایت‌های دینی سوق پیدا نمود؛ بنابراین آیین قوالی به نقالی و نقالی اسطوره‌ای به نقالی مذهبی مبدل شد.

وی بیان کرد: آیین پرده‌خوانی هنری شکل یافته از دل مجالس شبیه‌خوانی و تعزیه است به گونه‌ای که چندین مجالس تعزیه به صورت تصویری در گوشه گوشه پرده‌ها رویت می‌شود که جداگانه بزم نقل و مصیبت‌های خویش را داشته و در واقع مبتکران این آیین هنرمندانی واقف به مجالس تعزیه بودند.

سپس با رونمایی از پرده عاشورایی سهیل مصیبی، مصطفی فتحی، برخی قراردادهای سبک و سیاق و نحوه رنگ‌آمیزی نقش‌ها را برای حاضران بازگو کرد و گفت: شمایل‌های پرده‌های عاشورا بازتابی از چهره تعزیه‌خوانان دوره ناصری قاجار است به گونه‌ای که شمایل شبیه حضرت عباس (ع) در پرده یادآوری چهره معصوم و شایسته میرزا غلامحسین کرمانی از تعزیه‌خوانان مشهور تکیه دولت تهران است که نقاشان آنچه که در تعزیه می‌دیده‌اند تا حد امکان با آمیختن صور خیال بر روی پرده نقاشی ترسیم کرده‌اند.

در ادامه، از آنجایی که آیین پرده‌خوانی همواره با نواهای حزن‌انگیز و ردیف‌های آوازی سنتی ایران همراه است، پژوهشگر یاد شده به اجرای قطعاتی از نقل رزم مارد بن صدیف و حضرت عباس (ع) به شکل پرده خوانی سنتی پرداخت.

با اتمام سخنرانی، علاقه‌مندان و مشتاقان بر گرد این محقق برجسته حلقه زده و به تبادل اطلاعات و نظرات خویش پرداختند.

محمد مصطفی فتحی صاحب اثر هشت جلد کتاب در زمینه هنر شبیه‌خوانی و تعزیه، از محققان و صاحب‌نظران برجسته در عرصه پژوهش‌های دینی است.