نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
لطفا پاسخ را به عدد انگلیسی وارد کنید:
مرا به خاطر بسپار
بازار مسکن شرق تهران، برخلاف تصور عمومی از قیمتهای تقریباً یکسان، از تنوع و پیچیدگی قابل توجهی برخوردار است. بررسی میدانی نشان میدهد که در هر منطقه، دامنه قیمتها تحت تأثیر عواملی همچون سن بنا، کیفیت ساخت، بافت محله، دسترسی شهری و میزان تقاضای مصرفی شکل گرفته و طیفی گسترده از حدود ۳۰ میلیون تا ۳۰۰ میلیون تومان به ازای هر مترمربع را پوشش میدهد.
این پهنه، از دامنههای جنوبی البرز در منطقه ۴ آغاز میشود، از مناطق میانی مانند منطقه ۸ عبور کرده و به بافتهای قدیمیتر مناطق ۱۳ و ۱۴ در جنوبشرق تهران میرسد. در منطقه ۴، بازار مسکن چندلایه است؛ بخشهای شمالی مانند پاسداران، شیان–لویزان و هروی با واحدهای نوساز لوکس بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون تومان، و محلههایی مانند قاسمآباد و قنات کوثر با قیمت حدود ۱۵۰ میلیون تومان روبهرو هستند. با حرکت به شرق منطقه، واحدهای نوساز بین ۱۳۰ تا ۲۰۰ میلیون تومان و واحدهای قدیمیتر ۷۰ تا ۹۰ میلیون تومان قیمت دارند، و کف قیمت در شمیراننو و جوادیه تا ۳۰ میلیون تومان گزارش شده است.
در منطقه ۸، ساختار قیمتی یکدستتر است؛ هستههای گرانتر مانند نارمک و مدائن از ۱۵۰ میلیون تومان شروع میشوند و واحدهای شاخص تا ۲۰۰ میلیون تومان میرسند، در حالی که محلات غربیتر با بافت قدیمی، قیمتهای زیر ۱۰۰ میلیون تومان دارند. جنوبشرق تهران، مناطق ۱۳ و ۱۴، تصویر متفاوتی ارائه میدهند؛ تهراننو با واحدهای ۹۰ تا ۱۵۰ میلیون تومان و منطقه ۱۴ با کف قیمتی ۵۰ میلیون تومان، اما با دسترسی مناسب به بزرگراهها، پتانسیل سرمایهگذاری و نوسازی دارند.
این دادهها نشان میدهد که مسکن، اصلیترین دارایی طبقه متوسط است و فرسودگی آن، ضعف ساختوساز و نابرابری قیمتی، نیازمند سیاستگذاری هدفمند برای رونق، کاهش بروکراسی، حمایت از نوسازی و ارتقای کیفیت اقتصاد شهری است.
با افزایش سقف تسهیلات خرید مسکن زوجین در تهران از یک میلیارد به دو میلیارد تومان، انتظار میرفت تقاضا برای اوراق «تسه» افزایش پیدا کند و قیمت این اوراق نیز تحت تأثیر قرار بگیرد. اما رفتار بازار نشان میدهد این اتفاق، دستکم تاکنون، چندان پررنگ نبوده است.
تداوم رکود معاملاتی در بازار مسکن، ریشه در تشدید نااطمینانیها و رشد هزینههای ساخت دارد. در سالهای اخیر، سرعت رشد هزینهها از ظرفیت درآمدی مردم پیشی گرفته و فضای بین قیمتها و توانمندی متقاضیان را چنان فاصله انداخته که حتی ورود قیمتهای بالاتر نیز نتوانسته است تقاضایی را از رکود خارج کند.
در این گزارش، فایلهای اجاره واحدهای تجاری در پاساژها و مجتمعهای خرید مناطق مختلف تهران را رصد کردیم. هزینه حضور در بازارهای تجاری پایتخت بسته به عواملی مانند موقعیت جغرافیایی، سطح درآمد منطقه، میزان تردد مشتری، برندهای فعال در پاساژ، کیفیت خدمات مجتمع و جایگاه واحد در با یکدیگر فاصله زیادی دارند و این تفاوت قیمت باعث میشود از منظر توجیه اقتصادی، انتظارات فروش یک واحد تجاری در پاساژهای مختلف نیز متفاوت باشد. علاوه بر هزینه اجاره، سایر هزینههای جاری مانند شارژ مجتمع، هزینه انرژی، نیروی انسانی و … نیز تحت تاثیر موقعیت مکانی و سطح خدمات پاساژ قرار دارند. برای نمونه، بررسی فایلهای موجود نشان میدهد یک واحد تجاری حدود ۱۳ متری در کوروش مال با شرایط رهن ۴۰۰ میلیون تومان و اجاره ماهانه حدود ۱۰۰ میلیون تومان عرضه شده است؛ در حالی که در هروی سنتر یک واحد با متراژ مشابه با رهن ۴۰۰ میلیون تومان و اجاره ماهانه ۵0 میلیون تومان فایل شده است.
یکی از پرسشهایی که در ادبیات اقتصاد مسکن مطرح میشود این است که چه ارتباطی بین اشتغال و مالکیت مسکن وجود دارد؟ آیا افزایش تعداد افراد شاغل در یک خانوار، به افزایش احتمال مالکیت مسکن منجر میشود؟ برای پاسخ به این پرسش، اطلاعات طرح هزینه و درآمد خانوار شهری سال ۱۴۰۳ مرکز آمار ایران را بررسی کردیم؛ انتظار میرود خانوارهایی که درآمد فعال بیشتری دارند، شانس بالاتری برای خرید مسکن داشته باشند؛ اما نتایج نشان میدهد مالکیت مسکن تنها بازتاب درآمد فعلی خانوار نیست. عواملی مانند سابقه درآمدی، امکان پسانداز، سن خانوار و فرصت انباشت دارایی در طول زمان نیز نقش مهمی در شکلگیری مالکیت دارند. بالاترین سهم مالکیت نه در میان شاغلان، بلکه در میان خانوارهای دارای درآمد بدون کار مشاهده میشود؛ ۸۶.۶ درصد خانوارهای این گروه مالک مسکن هستند. بررسی سن خانوارها نیز این الگو را تأیید میکند؛ سهم مالکیت از ۲۵.۱۶ درصد در میان خانوارهای جوان زیر ۳۰ سال، به ۸۸.۷۲ درصد در خانوارهای دارای سرپرست ۶۰ سال و بیشتر افزایش مییابد؛ مالکیت مسکن بیشتر نتیجه انباشت دارایی در طول زمان است تا ً درآمد و اشتغال فعلی خانوار.
Δ